(4) ویژگی های آموزش مجازی

بنام خدا

آموزش مجازی کدام است؟

آموزش مجازی از مدت ها پیش در کشور ما مورد نظر بوده است. بطور کلی می توان ابعاد مختلف آموزش مجازی را بصورت زیر تعریف کرد:

•  محتوای دیجیتال Digital Content
•  آموزش از راه دور  Distance Learning
•  استفاده از اینترنت  Internet
•  آموزش بر پایه کامپیوتر  Computer Base Training

البته می توانیم ویژگی های دیگری مانند آموزش موبایل را هم به موارد قبل اضافه کنیم که استفاده از موبایل و تبلت و دسترسی در هر مکان به اینترنت را هم شامل می شود.

خوب با این تعاریف اگر سایت های عرضه کننده آموزش های مجازی از دانشگاههای معتبر و مراکز آموزشی و سایت های خصوصی را بررسی کنیم انواع محتوای زیر را خواهیم دید:

·       سایت هایی که فیلم های آموزشی را بطور آنلاین یا آفلاین در دسترس قرار می دهند.

·       سایت هایی که مواد درس حضوری مانند فایل صوتی سخنرانی استاد و فایل پاور پوینت و متن های Word و PDF یا جزوه ها و کتاب ها را در دسترس دانشجو قرار می دهند

·       سایت هایی که آموزش از طریق تله کنفرانس را آنلاین و آفلاین برقرار می کنند

·       سایت هایی که انواع وبینارها را آنلاین و آفلاین ارائه می دهند

·       در نهایت محتوای آموزشی که با استفاده از نرم افزارهای حرفه ای تولید شده اند و از طریق CD و DVD در اختیار افراد قرار می گیرند 

شاید بتوان همه این موارد را از مصادیق آموزش مجازی دانست اما جای یک نمونه در بین این ها خالی است.آموزش مورد نظر من علاوه بر ویژگی های قبل، دارای ویژگی های دیگری هم باید باشد:

·       تعاملی باشد یعنی مانند فیلم نباشد که از یکجا شروع شده و با طی مسیری به پایان برسد بلکه فراگیر بتواند مسیرهای متفاوتی را در یادگیری طی کند. اگر بخواهد مطالبی را با عمق بیشتر یاد بگیرد و در غیر اینصورت به بخش های دیگر برود. مرتب در بین آموزش از او خواسته شود تا کلیدی را برای اطلاعات بیشتر کلیک نماید. این کار از خواب آلودگی او جلوگیری می کند و بطور مستمر ذهن او را درگیر می کند. در انواع حرفه ای آن با استفاده از بازی Game یا شبیه سازی Simulation آموزش بدهد.

·       امکان جستجو داشته باشد یعنی بتواند بدنبال عنوان مورد نظرش یا کلمه خاصی جستجو کند و به همان قسمت از درس برود. کاری که در فیلم آموزشی امکان ندارد.

·       همراه با درس بتواند کوئیز داشته باشد تا با پرسش و پاسخ از فراگیر به تثبیت یادگیری او کمک نماید

·       امکان کپی و دانلود درس در اختیار استاد باشد و بتواند حق کپی را برای استاد حفظ کند

·       امکان اجرا یا پخش آنلاین از طریق اینترنت داشته باشد  و بر روی لپ تاپ، تبلت و موبایل اجرا شود

·       حجم فایل آن کم باشد تا با اینترنت سرعت پایین هم قابل اجرا باشد و برای بارگذاری نیاز به زمان زیادی نداشته باشد

·       برای تولید محتوا نیازی به فیلمبرداری یا صدابرداری حرفه ای و برنامه نویس و متخصص کامپیوتر و افراد زیادی نباشد این کار هم هزینه تولید را پایین می آورد و هم برای تولید ویرایش های جدید کمترین موانع را ایجاد می کند

·       بتواند با کمی آموزش توسط خود استاد تولید شود و نیازی به تیم و گروه نداشته باشد

بسیار خوب. کمی به نمونه های موجود آموزش مجازی در بازار نگاه کنید. چه مقدار از ویژگی های مورد نظر در آنها وجود دارند. پس اگر قرار است تولید کنندگان آموزش مجازی به نیاز مصرف کنندگان پاسخ دهند، باید ابتدا مصرف کنندگان سطح خواسته خود را بالا ببرند و و با هر محتوای دیجیتالی راضی نشوند.

روزی از تاجری که ادعا می کرد بیش از عمر من در کف بازار خاک خورده و تجربه کاری دارد سؤال کردم شیوه تجارت شما نسبت به 40 و 50 سال گذشته چه تفاوتی کرده است؟ آن زمان در حجره خود نشسته و چند کالا را خریده و چیده و منتظر مشتری بودید تا برای خرید سراغ شما بیایند. اگر کمی دقت کنید امروز هم همین کار را می کنید. تنها تلفن مشکی آلمانی شما جای خود را به موبایل داده است. اما از اینترنت و کامپیوتر و ماهواره در تجارت خود چه استفاده ای می کنید؟ آیا به صرف استفاده از موبایل یا دریافت و پرداخت الکترونیک می توان پذیرفت که تجارت الکترونیکی در جریان است؟ به عقیده متخصصین حوزه تجارت الکترونیک، این شیوه ماهیتاً و از اساس با تجارت سنتی تفاوت دارد. حال به موضوع آموزش بر می گردیم. اگر از کلاس حضوری استاد فیلم گرفته شود و این فیلم از طریق اینترنت بصورت آنلاین و آفلاین پخش یا تحویل شود آیا آموزش مجازی ارائه شده است؟ یا اگر ارائه شده، چه کیفیتی دارد؟ به نظر من سطح توقعات مصرف کنندگان آموزش مجازی می تواند تولید کنندگان را وادار به عرضه تکنولوژی های پیشرفته تر کند. تا زمانی که مردم اتومبیل پیکان یا محصولات بی کیفیت چینی بخرند و راضی هم باشند، خودروسازان به فکر تولید و عرضه خودروهای با تکنولوژی پیشرفته تر نمی افتند.