اگه این مطلب رو خوندین، پس حتماً:
سیستم سازی برای شماست!
صفر تا صد سیستمسازی
با توضیح ساده + تصویر
گذر از بحران با نوآوری از مباحثی است که در زمانهای بحران بسیار مورد توجه قرار می گیرد و بسیارهم می تواند در بازکردن دریچه های جدید به ذهن رهگشا باشد.
نوآوری همواره در رابطه با دست یافتن به چیزهای جدیدی است که برای مشتریان و سازمان شما، ارزشی را خلق کند. متاسفانه، بیشتر مردم دیدگاه کوته نظرانه ای نسبت به نوآوری دارند. وقتی که کلمه نوآوری را در صحبت ها می شنوید، معمولاً زمانی است که یه نفر درباره ی یک محصول یا خدمت مشغول حرف زدن است. نوآوری در زمینه محصولات و خدمات مهم است اما شما باید با دیدی باز تر به این موضوع نگاه کنید. بطور کلی ۵ هدف برای نوآوری وجود دارد : محصولات، خدمات، فرآیندها، تکنولوژی ها و مدلهای تجاری.
محصولات و خدمات از قدیم به نوآوری توجه داشته اند. ما نسخه های جدیدی از محصولات فعلی تولید می کنیم و بعضی وقت ها هم یک محصول کاملاً جدید میسازیم. خدمات، ممکن است در ازاء یک هزینه و یا حتی رایگان ارائه شوند. ممکن است به صورت مستقل ارائه شوند، مثل تعمیر بدنه خودرو، یا ممکن است همراه یک محصول باشند. برای مثال، سطوح مختلف خدمات مشتریان را در نظر بگیرید که ممکن است همراه با محصولات فنی خاصی فروخته شوند چون می خواهیم که هر موردی را به یک چیز درآمد زا برای خودمان تبدیل کنیم، برای خلق نوآوری در آن تمرکز می کنیم و در عمل، فرصتهای دیگر را از دست می دهیم.
به عنوان مثال، احتمالاً یه هدف جالب در نوآوری، که معمولاً نادیده هم گرفته شده، نوآوری در فرایند است.
سازمانها چیزی جز یک سری فرآیند نیستند. این که یک محصول چطور طراحی می شود، یک فرآیند و چگونگی تولید آن، یک فرایند دیگر است. نحوه حمل و نقل آن به نقاط مختلف جهان هم، یک فرایند دیگر.
اگر شما بتوانید فرایندهای کاری خود را سریعتر، ارزانتر و یا با کیفت بالاتر انجام دهید، پولتان را توی جیبتان نگه داشته اید و مشتری شما هم خوشحال هستند ! حالا بیایید تکنولوژی ها را به عنوان یک هدف برای نوآوری در نظر بگیریم. به طور سنتی حوزه ی تحقیق و توسعه، جایی است که در آن، تکنسین ها سعی می کنند ویژگی های جدیدی را برای مواد کشف کنند تا شاید در بخشی از محصول بعدی استفاده شود.
کسب و کارهای مدرن، در بیرون از سازمان خود خیلی دنبال این هستند که بتوانند تکنولوژی های مفید و کاربردی را بخرند و همینطور دنبال سازمان های شریک می گردند که بتوانند ریسک های مرتبط با تکنولوژی های جدید را با آن ها تقسیم کنند .
یک مقصد نسبتاً جدید برای نوآوری، مدل کسب و کار است و به این می پردازد که سازمان ما چطور پول در می آورد و خلق ارزش می کند. صعنت موسیقی را در نظر بگیرید. مدل کسب و کار قدیمی، فروش آلبومهای موسیقی روی صفحات گرامافون و بعدش هم نوار کاست و سی دی بود. اما حالا، بخش عمده ای از موسیقی بصورت دیجیتال و آنلاین فروخته می شود.آخرین باری که نشستید و فکر کردید که مدل کسب و کارتان به یک تغییر اساسی نیاز دارد، کی بوده است؟
مشکل اصلی نوآوری این است که مردم معمولاً خیلی خرد خرد و گاهی هم تک بعدی درباره ی محصولات یا برخی از خدمات فکر می کنند. دور و بر شما پر از چیزاهایی هستند که می شود در موردشان نوآوری کرد. اگر شما و اعضای تیمتان، یک نگاه صادقانه و دقیق به نوآوری هایی که تاکنون پیگیری کردید بیندازید و آنها را با ۵ نوع نوآوری که در مورد شان صحبت کردیم، مقایسه کنید، احتمالاً بخشهای جدیدی از سازمان را پیدا می کنید که آماده ی نوآوری هستند.
رتبهبندی کشورهای برتر در این شاخص معمولاً در کوتاهمدت دچار تغییرات بنیادین نمیشود. بر اساس پایههای قدرتمند علمی و اقتصادی، پیشبینی میشود کشورهای زیر همچنان در صدر جدول سال ۲۰۲۶ باقی بمانند:
شاخص جهانی نوآوری بر اساس ارزیابی حدود ۸۰ معیار مختلف در دو دسته کلی محاسبه میشود. برای به دست آوردن نمره نهایی هر کشور، از یک فرمول میانگینگیری ساده استفاده میشود.
نمره نهایی نوآوری هر کشور برابر است با میانگین زیرشاخصهای «ورودی نوآوری» و «خروجی نوآوری»:
علاوه بر این، WIPO شاخص بسیار مهم دیگری به نام نسبت کارایی نوآوری (Innovation Efficiency Ratio) را نیز محاسبه میکند که نشان میدهد یک کشور چقدر خوب توانسته ورودیهای خود را به خروجی تبدیل کند.
کشورهایی که در این شاخص عدد بالاتری (بزرگتر از 11) کسب کنند، نشان میدهند که با صرف هزینه و منابع کمتر، دستاوردهای نوآورانه بیشتری تولید کردهاند.
در ارزیابیهای سال ۲۰۲۶، کشورهایی که در حوزههای زیر سرمایهگذاری کرده باشند، رشد قابل توجهی در رتبه خود تجربه خواهند کرد:
برای دریافت رتبهبندی دقیق و نهایی سال ۲۰۲۶، باید تا پاییز امسال و انتشار رسمی گزارش GII 2026 توسط وبسایت رسمی سازمان جهانی مالکیت فکری (wipo.int) منتظر بمانیم.
این کشورها به دلیل سرمایهگذاری عظیم در تحقیق و توسعه (R&D)، زیرساختهای دیجیتال قوی و ارتباط موثر بین دانشگاه و صنعت، در صدر جدول قرار دارند:
برای درک بهتر توزیع نوآوری در سطح جهان، نگاهی به کشورهای پیشرو در هر منطقه میاندازیم:
نمره نهایی هر کشور در شاخص نوآوری (GII Score) در یک بازه بسته ریاضی بین 00 تا 100100 تعریف میشود:
0≤GII Score≤100 0 \le \text{GII Score} \le 100
هیچ کشوری در جهان نمره کامل 100100 را دریافت نمیکند. برای درک بهتر فاصله کشورها، وضعیت امتیازدهی معمولاً از الگوی زیر پیروی میکند:
65≤Top Score≤70 65 \le \text{Top Score} \le 70
35≤Score≤55 35 \le \text{Score} \le 55
Global Average≈30…35 \text{Global Average} \approx 30 \dots 35
این رتبهبندی نشان میدهد که اگرچه کشورهای اروپایی و آمریکای شمالی همچنان تسلط بالایی بر جدول دارند، اما اقتصادهای آسیایی (به ویژه سنگاپور، کره جنوبی و چین) با سرعت بالایی در حال کاهش فاصله خود با صدر جدول هستند.
ایران در میان بیش از 130130 کشور بررسی شده، معمولاً جایگاهی در بازه رتبههای 6060 تا 6565 را به خود اختصاص میدهد. با این حال، برای درک دقیق وضعیت نوآوری در ایران، بررسی یک رتبه کلی کافی نیست؛ بلکه باید به تفاوت چشمگیر بین «ورودیها» و «خروجیها» توجه کرد.
وضعیت ایران در این شاخص را میتوان در سه بخش کلیدی تحلیل کرد:
مهمترین ویژگی پروفایل نوآوری ایران، تفاوت معنادار بین دو زیرشاخص اصلی است که پیشتر معرفی کردیم. ایران در تولید «خروجیهای نوآوری» (Innovation Outputs) رتبه بسیار بهتری نسبت به «ورودیهای نوآوری» (Innovation Inputs) دارد.
این بدان معناست که اگر فرمول کارایی را در نظر بگیریم:
Efficiency Ratio=Innovation Output Sub-IndexInnovation Input Sub-Index \text{Efficiency Ratio} = \frac{\text{Innovation Output Sub-Index}}{\text{Innovation Input Sub-Index}}
ایران عملکرد بالایی در تبدیل منابع محدود به دستاوردهای دانشی دارد و در شاخص «کارایی نوآوری» معمولاً در بین کشورهای برتر (اغلب در میان 2020 کشور اول جهان) قرار میگیرد.
بر اساس ارزیابیهای WIPO، رتبه کلی ایران بیشتر به دلیل عملکرد قوی در شاخصهای زیر در سطح جهانی حفظ شده است:
در مقابل، عواملی که مانع از ارتقای رتبه کلی ایران به جایگاههای بالاتر میشوند، عمدتاً در بخش «ورودیها» (بسترسازی برای نوآوری) قرار دارند. این چالشها که بر اساس استانداردهای اقتصادی WIPO سنجیده میشوند عبارتند از:
WIPO کشورها را در مناطق جغرافیایی مختلف دستهبندی میکند. در منطقه آسیای مرکزی و جنوبی (Central and Southern Asia)، ایران عملکرد برجستهای دارد و معمولاً پس از کشور هند، رقابت تنگاتنگی با قزاقستان برای کسب جایگاه دوم یا سوم منطقه دارد.
خلاصه وضعیت:
از منظر ارزیابیهای بینالمللی، ایران دارای ظرفیت انسانی و علمی بسیار بالایی برای نوآوری است (نیروی کار متخصص و تولید دانش). با این حال، چالشهای اقتصادی و موانع محیط کسبوکار باعث میشود تا تمام این دانش تولیدشده، نتواند با حداکثر ظرفیت خود به ارزش اقتصادی، محصولات تجاریسازیشده در سطح جهانی و ثروتآفرینی تبدیل شود.
گذر از بحران ها با نو آوری
وقوع بحرانها (چه اقتصادی، چه تغییرات ناگهانی بازار و چه ظهور تکنولوژیهای مختلکننده) در دنیای ما غیرقابلاجتناب است. واکنش سنتی بیشتر کسبوکارها در زمان بحران، «کاهش هزینهها»، «تعدیل نیرو» و «توقف توسعه» است؛ استراتژیای که شاید شما را برای مدت کوتاهی زنده نگه دارد، اما در نهایت منجر به مرگ تدریجی برند میشود.
در مقابل، شرکتهای پیشرو میدانند که گذر از بحران با نوآوری تنها راه بقا و سبقت گرفتن از رقبا در روزهای سخت است. اما چگونه میتوان در شرایطی که منابع مالی محدود است، دست به نوآوری زد؟ در این مقاله کاربردی، به بررسی استراتژیهای عملی برای تزریق نوآوری در شریانهای کسبوکار در زمان بحران میپردازیم.
بحرانها معمولاً رفتار مصرفکننده، زنجیره تامین و ساختار بازار را تغییر میدهند. وقتی زمین بازی عوض میشود، بازی کردن با قوانین قدیمی بیفایده است. نوآوری در زمان بحران به معنای اختراع یک تکنولوژی عجیبوغریب نیست؛ بلکه به معنای پیدا کردن راههای جدید برای خلق ارزش است.
کسبوکارهایی که رویکرد نوآورانه دارند، در زمان بحران از ۳ مزیت رقابتی بهرهمند میشوند:
برای اینکه نوآوری را از یک شعار به یک برنامه اجرایی تبدیل کنید، باید این سه مرحله حیاتی را در کسبوکار خود پیادهسازی کنید:
در شرایط بحرانی، اولین سوالی که باید از خود بپرسید این است: “آیا مشتریان همچنان حاضرند برای محصول/خدمت من با مدل قبلی پول پرداخت کنند؟”
اگر پاسخ منفی است، باید مدل درآمدی خود را نوآورانه تغییر دهید.
بحران، دغدغههای مشتریان شما را تغییر میدهد. تیمی از فروش و پشتیبانی تشکیل دهید تا به سرعت نیازهای جدید را شناسایی کنند.
نوآوری یعنی محصول فعلی خود را با این نیازهای جدید همسو کنید (Product-Market Fit مجدد). اگر قدرت خرید مشتری کاهش یافته، آیا میتوانید با نوآوری در بستهبندی یا حذف ویژگیهای غیرضروری، یک محصول اقتصادیتر (Lite Version) به بازار عرضه کنید؟
نوآوری همیشه به معنای تولید محصول جدید نیست. گاهی نوآوری در فرآیند شما را از بحران نجات میدهد. استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی (AI)، اتوماسیون بازاریابی و بهینهسازی زنجیره تامین میتواند هزینههای پنهان شما را به شدت کاهش دهد.
اگر میخواهید مسیر گذر از بحران با موفقیت طی شود، مراقب این تلههای ذهنی و مدیریتی باشید:
گذر از بحران با نوآوری یک انتخاب نیست، بلکه یک الزام استراتژیک برای بقاست. بحرانها میآیند تا کسبوکارهای ضعیف و غیرمنعطف را از بازار حذف کنند و فضا را برای برندهای خلاق و جسور باز کنند. به جای اینکه منتظر بمانید تا طوفان تمام شود، یاد بگیرید چگونه در زیر باران برقصید. با بازنگری در مدل کسبوکار، تمرکز دقیق بر نیازهای تغییریافته مخاطب و بهینهسازی فرآیندها، میتوانید از دل سختترین شرایط اقتصادی، قویتر و سودآورتر از قبل بیرون بیایید.
اقدام عملی شما: همین امروز یک جلسه طوفان فکری (Brainstorming) با تیم خود ترتیب دهید و از آنها بپرسید: “اگر قرار باشد فردا مدل فعلی درآمدزایی ما از بین برود، چه ایده نوآورانهای برای جایگزینی آن داریم؟”
در همین زمینه یک لایو اینستاگرامی داشتیم با آقای دکتر پرویز درگی، رئیس انجمن مدیریت کسبوکار ایران، و با موضوع « گذر از بحران با نوآوری » .
در این گفتگوی یکساعته که شاهین شاکری، تسهیلگر آن بودند، به مطالب ارزشمندی اشاره شد که بعضی از آنها را با هم مرور میکنیم:
نتیجه کارهای ما، حاصل بینش و رفتار ماست.
و رفتار، طبق قاعده B = m.a.t ، حاصل وجود محرک، توانمندی و انگیزش است.
بنابراین اگر میخواهیم نتایج را تغییر دهیم، علاوه بر بینش، باید به دنبال تغییر در رفتارمان هم باشیم که خود رفتار، تابعی است از محرک، توانایی و انگیزه.
پیتر دراکر میگوید کسبوکار دو بخش اصلی دارد: مارکتینگ و نوآوری .
مارکتینگ (بازاریابی) برای خوشنودسازی مشتریان امروز و نوآوری ، برای خوشنودسازی مشتریان فردا.
خلاقیت با نو آوری تفاوت دارد. (تفاوت خلاقیت و نوآوری)
نوآوری یعنی خلاقیت تجاری سازی شده. خلاقیتی که به پول و درآمد منتهی شود.
باید توجه داشت که نو آوری، قابل یادگیری و الگوبرداری است. بنابراین با مطالعه، استفاده از مشاوران خبره، استفاده از نظر افراد بیرونی و الگوبرداری از سازمانهای دیگر، میتوان سازمان نوآورتری داشت.
از شما دعوت میکنیم فیلم کامل گفتگو با دکتر پرویز درگی را هم تماشا کنید:
دیگر برنامههای برگزارشده با اعضای باشگاه مدیران ایران را میتوانید از لینک زیر مشاهده بفرمایید:
برنامههای زنده (لایو) باشگاه مدیران ایران
منبع : مدیران ایران
صفر تا صد سیستمسازی
با توضیح ساده + تصویر
نکات کوتاه و کاربردی
در کانال «بله» مدیران ایران
آموزش پیشنهادی